Dichter aan het front

In deze aflevering herdenken Jana Počuchová en Jelle van der Meulen Oleksiy Yukov, de slagveldonderzoeker die zijn leven wijdde aan het terugbrengen van gesneuvelde soldaten. Michiel Driebergen deelt zijn ervaringen met Yukov, die omkwam bij het evacueren van lichamen. Zijn gedicht, ingesproken met fluisterstem, klinkt als een laatste eerbetoon.

• Oleksiy Yukov evacueerde lichamen van het slagveld, waarbij hij Russische en Oekraïense doden gelijk behandelde om ze een waardig einde te geven.
• Tijdens een evacuatie moest Yukov soms snel een hoofd in een rugtas stoppen om onder dreiging van drones en artillerie te ontsnappen.

In deze bonusaflevering blikken Michiel Driebergen en Edwin Koopman terug op de vierdelige podcast 'Dichter aan het front'. Ze vertellen hoe ze dichters aan het front vonden en waarom juist zij de gruwelen van de oorlog het beste kunnen verwoorden. Ook delen ze hun eigen ervaringen en wat het met hen doet om maandenlang in oorlogsgebied te zijn.

• Maxim Krivtsov, een van de bekendste Oekraïense soldaat-dichters, sneuvelde door een Russische granaat en fungeert postuum als verteller van de podcast.
• Vrouwelijke dronepiloot Jarina voelt 'rare sense of happiness' bij het doden van Russen, uit haat en om haar elfjarige dochter te beschermen.

Maxim Krivtov, soldaat en dichter, volgt militair psycholoog Roman die aan het front in Oekraïne getraumatiseerde soldaten helpt met ademhalingsoefeningen en trommels. Roman schrijft gedichten om zijn eigen emoties te verwerken, terwijl de soldaten worstelen met verlies en het gevoel niet meer thuis te horen in de normale wereld. De aflevering onderzoekt hoe je mens blijft aan het front, waar de verschrikkingen van de oorlog en de eenzaamheid van de overlevenden samenkomen.

• Militair psycholoog Roman gebruikt een didgeridoo, een oeroud Australisch blaasinstrument, om de borstkas van Oekraïense soldaten te laten trillen voor ontspanning.
• Soldaten in de rehabilitatiegroep trommelen op drums als onderdeel van therapie, waarmee Roman hen een ritmegevoel van leven teruggeeft na trauma's.

In de Donbas zoekt Oleksiy naar de stoffelijke resten van gesneuvelde soldaten, om ze met respect terug naar huis te brengen. Hij riskeert dagelijks zijn leven om de doden een waardig graf te geven, in de hoop dat Russische families de zinloosheid van de oorlog zullen inzien. Een intiem en rauw portret van menselijkheid te midden van onmenselijk geweld.

• Oleksiy is een van de weinigen die in de Donbas lichamen van gesneuvelde Russische soldaten bergt, wat extreem gevaarlijk en vies werk is.
• Hij bergt de lichamen om de Russen te laten beseffen dat de oorlog zinloos is, door hun doden met respect te behandelen.

20 november 2025 · 32 minuten

Dichter en dronepiloot Yaryna in de oorlog in Oekraïne

Yaryna is dichter en dronepiloot aan het Oekraïense front. Ze voert kamikaze-drone-aanvallen uit terwijl ze haar elfjarige dochter mist. In deze aflevering zien we hoe oorlog haar zowel jager als moeder maakt.

• De 30-jarige dichter en linguïst Jarina bestuurt kamikazedrones met een bereik van 70 kilometer en een RPG-granaat als lading.
• Jarina beschouwt het schoonmaken van wapens als een sacraal ritueel, waarbij ze de onderdelen als gerechten voor het laatste avondmaal rangschikt.