Geschiedenis

De brandspuit van Jan van der Heijden: redding voor Amsterdam

Jan van der Heijde ziet als vijftienjarige hoe het Amsterdamse stadhuis afbrandt ondanks alle emmers water. Die gebeurtenis zet hem aan tot een uitvinding die de brandbestrijding voor altijd verandert: de slangbrandspuit. Ontdek hoe zijn binnenaanval de stad redde en nog altijd de basis vormt van de moderne brandweer.

Amsterdam in vuur en vlam · 28 april 2023 · 21 minuten

Aflevering 2: In vuur en vlam

Opvallend

  • Bij de stadhuisbrand van 1652 moesten honderden Amsterdammers emmers doorgeven; Jan van der Heide zag als 15-jarige hoe zinloos dat was.
  • Van der Heide plaatste zestig brandspuiten verspreid over Amsterdamse wijken, bediend door bewoners die met premies werden gelokt of boetes kregen.
  • Zijn belangrijkste vernieuwing was de binnenaanval: met een slang gingen brandweerlieden het pand in om de brand bij de bron te blussen, niet van buitenaf.
  • Bij de ijskoude Leidsegrachtbrand van 1684 hielden Van der Heides brandspuiten het vol, doordat de pompbeweging het bluswater bleef stromen en niet bevroor.
  • De huidige brandweer gebruikt nog termen als 'redder' en 'straalpijpvoerder', die volgens de podcast stammen uit het tijdperk van Jan van der Heide.