Geschiedenis

Mata Hari: danseres, dubbelspion of zondebok?

In deze aflevering duikt Martine van der Veer in het levensverhaal van Mata Hari, geboren als Margaretha Zelle in Leeuwarden. Van haar opkomst als mysterieuze danseres tot haar rol als dubbelspion in de Eerste Wereldoorlog, waarbij ze uiteindelijk door Frankrijk wordt geëxecuteerd. Een verhaal over spionage, mythevorming en de vraag wie de echte vrouw achter de legende was.

Geschiedenis om de hoek · 3 augustus 2026 · 26 minuten

De Eerste Wereldoorlog: sluiers, spionage en samenzweringen

Opvallend

  • Mata Hari’s artiestennaam betekent letterlijk ‘oog van de dag’ en ze bedacht een Oosterse persona, terwijl ze als Margaretha Zelle uit Leeuwarden kwam.
  • Voor spionage kreeg Mata Hari 20.000 franc van de Duitsers, maar het enige bewezen verraad was het doorspelen van Duitse informatie aan de Fransen.
  • De Duitsers stuurden expres een telegram met haar codenaam H120, die de Fransen onderschepten, waardoor ze als dubbelspion werd ontmaskerd.
  • Bij haar executie probeerden enkele soldaten bewust mis te schieten, omdat Mata Hari zo indrukwekkend uit de auto stapte dat ze medelijden opwekte.
  • Het overlijdensbericht van Mata Hari deed er twee jaar over om Leeuwarden te bereiken, vanwege de Eerste Wereldoorlog en de trage administratie.