Geschiedenis

Het raadsel van de onderduik en de documenten uit het achterhuis

Pieter Klok onderzoekt het verhaal achter een verborgen kamer in Haarlem, waar documenten uit de Tweede Wereldoorlog werden gevonden. Hij ontdekt dat de lang aangenomen geschiedenis van de familie Gaarkeuken mogelijk niet klopt. Nieuwe inzichten zetten alles op losse schroeven en werpen vragen op over wie er werkelijk ondergedoken zat.

Hier stond een muur · 24 augustus 2025 · 26 minuten

#3 - Overwegingen

Opvallend

  • Al in april 1942 voerde Haarlem als een van de eerste Nederlandse steden een verbod voor Joden in de openbare ruimte in.
  • Salomon en Grietje Gaarkeuken stonden op een officiële vertreklijst van 25 augustus 1942, wat erop wijst dat ze zich vrijwillig meldden in plaats van te worden opgepakt tijdens een razzia.
  • Donato, de ontdekker van de verborgen kamer, zag de naam Gaarkeuken niet in de documenten staan; die koppeling werd pas later gelegd door een onderzoeker.
  • Het spaarbankboekje van Salomon Gaarkeuken, met een saldo van 11.242 gulden, werd als onderpand voor de zorg van zijn dochter Marta achtergelaten bij de GGD.
  • Marta Gaarkeuken werd in 1942 ondergebracht in provinciaal ziekenhuis Santpoort omdat men dacht dat ze vanwege haar verstandelijke beperking de dwangarbeid niet aankon.