10 podcasts die het waarom achter nieuws en het dagelijks leven uitpluizen
...
Waarom dragen ouderen in de zomer lange mouwen?
Die vraag krijgt een antwoord in De Universiteit van Vlaanderen Podcast. Wetenschappers van de vijf Vlaamse universiteiten zoeken er ook uit waarom je niet afvalt terwijl je drie keer per week sport, en waarom je op vakantie meer ruziemaakt. Ze doen dat in toegankelijke taal en met bewijs, zonder simplisme.
Grote vragen, alledaagse mysteries
Sofie Lemaire zoekt in De Wereld van Sofie antwoorden op vragen waar een krantenkop geen ruimte voor heeft: existentiële thema's zoals eenzaamheid en vrijheid, en net zo goed alledaagse mysteries. Filosofie, psychologie, geschiedenis en maatschappelijke trends komen samen in gesprekken en reportages. Elke aflevering vertrekt vanuit verwondering, met oog voor de serieuze en de lichtere kant. Zo wordt een ogenschijnlijk kleine vraag uitgeplozen tot de historische wortels en de cijfers erachter.
Dagelijkse nieuwsduiding met een korrel zout
De best beluisterde nieuwspodcast van Nederland is Maarten van Rossem & Tom Jessen. Daarin geven historicus Maarten van Rossem en Tom Jessen dagelijks duiding bij het nieuws, met historische context en droge humor. Ze doorprikken paniekverhalen, vaak met de geruststellende conclusie dat het allemaal wel meevalt.
Waarom een t-shirt van 18 euro onbetaalbaar is
Kobe Ilsen onderzoekt in De echte prijs van fast fashion waarom een t-shirt van 18 euro eigenlijk onbetaalbaar is als je de impact op milieu en arbeiders meetelt. Hij vergelijkt het tempo van ultra-fast fashion: Shein draait in 40 uur een nieuwe collectie, Zara doet er drie weken over. In juni 2024 keurde Frankrijk een anti-fast fashion wet goed met importheffingen en een advertentieverbod vanaf 2027. Een experte geeft concrete tips om bewuster te kiezen.
Het onderbelichte profiel van de migrant die rechts stemt
Shashi Roopram hoorde in 2010 tijdens een PvdA-campagne een Hindoestaanse moslim zeggen dat hij op Wilders zou stemmen, omdat Wilders met "islam" niet hém bedoelde, maar Marokkanen en Turken. Voor haar promotieonderzoek interviewde ze achttien politici met een migratieachtergrond die voor rechtse partijen actief zijn. Tweede generaties zijn volgens haar kritischer op nieuwkomers dan hun ouders, en wie discriminatie niet als zodanig herkent, stemt eerder op anti-immigratiepartijen. In Waarom stemmen mensen met een migratieachtergrond op rechts? vertelt ze hoe ze tot die inzichten komt.
Filosoof Damiaan Denys zoekt live op Best Kept Secret uit waarom we ons op festivals storten
Live op Best Kept Secret vragen filosoof Damiaan Denys en Sophie Frankenmolen zich af waarom we honderden euro's betalen om moe en krokant op een festival te staan. Het fenomeen bestaat al 2500 jaar, vertellen ze: in het oude Athene vierden ze roes en extase ter ere van Dionysus. En de bevrijding die zo'n festival biedt is paradoxaal, vertellen ze: op een festival hoef je even nergens over te beslissen, terwijl het dagelijks leven juist één lange reeks keuzes is.
Flesvoeding waarschuwt strenger dan alcohol
Hansje van de Beek onderzoekt in Argos Actueel waarom borstvoeding als heilig wordt beschouwd en flesvoeding als inferieur. Op pakken flesvoeding staat wettelijk verplicht de waarschuwing 'Borstvoeding is de beste voeding voor een baby', strenger dan bij alcohol of gokken. Volgens een onderzoek uit 2023 in 'Pediatrics' is het bewijs voor gezondheidsvoordelen zoals een hoger IQ echter zwak of matig, en in een grootschalig Wit-Russisch onderzoek bleek het IQ-verschil op zestienjarige leeftijd volledig verdwenen. Borstvoeding versus flesvoeding: wie bepaalt wat goed is voor onze baby's?
Jim van Os wil af van psychiatrische labels
Psychiater Jim van Os vertelt in Psychische labels werken niet: psychiater pleit voor een compleet andere aanpak waarom de 250 diagnoses uit de DSM van 1980 wetenschappelijk niet houdbaar zijn. Twee mensen met dezelfde diagnose depressie blijken totaal verschillende zorg nodig te hebben. Een ADHD-studie in The Lancet bleek te berusten op een fout in de IQ-scores. Volgens Van Os schaadt zo'n label ook: 12-jarigen met ADHD ontwikkelen negatieve zelfverwachtingen en wijten elke mislukking aan de stoornis.
De cijfers achter de mentale druk op jongeren
In Waarom steeds meer jongeren kampen met stress en angst gaat een Nieuwsblad-reporter langs bij jongeren die vertellen hoe prestatiedruk hun dagen vult. Ontwikkelingspsycholoog Bert Zongens weerlegt daarbij het sneeuwvlokidee: het aantal opnames in de jeugdhulp en suicidegedrag neemt echt toe, vooral bij meisjes. Onderzoekers zien volgens de aflevering vooral zelfkritisch perfectionisme toenemen, een vorm die gelinkt is aan depressie en angst. In landen met veel gendergelijkheid, zoals België en Nederland, hebben meisjes het extra moeilijk omdat ze willen excelleren op zowel traditionele als nieuwe genderrollen.
In Kopenhagen verwarmt 98 procent van de huizen via warmtenetten, in Vlaanderen amper 3 procent
In de aflevering Warmtenetten als antwoord op de energiecrisis van Centen en Procenten gaat de redactie van Trends na waarom die technologie hier zo traag van de grond komt, terwijl Denemarken er al decennialang op vaart. Vlaanderen telt 103 warmtenetten die samen 990 gigawattuur leveren, maar slechts 13 procent daarvan gaat naar huishoudens. In Rotselaar gebruiken ze rivierwarmte uit de Dijle om tien woningen van hun gasketel te halen, het eerste aquathermische project van Vlaanderen.
