Acht podcasts over de sporen van kolonialisme en slavernij
Je voelt dat er een gelaagd verhaal zit achter excuses, standbeelden en Zwarte Piet, maar je grijpt het net niet. We zochten afleveringen die persoonlijke verhalen en historisch onderzoek naast elkaar leggen, zodat je verleden en heden anders verbindt.
Hoe een plantage nog in families doorwerkt
Journalist Maartje Duin en Peggy Bouva zoeken in De plantage van onze voorouders uit hoe slavernij en plantage-economieën nog altijd doorwerken in families, zowel bij nazaten van tot slaaf gemaakten als bij families die ervan profiteerden. In de aflevering vertellen ze dat de geschiedenis ook in bloedlijnen en herinneringen voortleeft.
Eén vrije dag om het gesprek te openen
Nederland heeft acht officiële feestdagen, terwijl België en Duitsland er tien tot twaalf tellen. In de special van Dipsaus over Keti Koti vragen Ebissé Wakjira en Hasna el Maroudi of 1 juli een nationale vrije dag moet worden, en wie dat bepaalt. Ze bespreken de campagne #ikneemvrij, die steun krijgt van onder meer Tony's Chocolonely en Rituals, en de Amsterdamse excuses voor het slavernijverleden in 2022, die geen herstelbetalingen of compensatie bevatten.
Het fortuin van een weldoenster komt uit slavernij
Theodorus Bistom, een voorouder van Paulina, kocht in de 18e eeuw een koffie- en katoenplantage in Suriname. Historicus Esther Captain zegt in VOC en slavernij achter Paulina's rijkdom dat Paulina als erfgenaam indirect profiteerde van slavernij, ook al leefde ze na de afschaffing in 1863.
Van oma naar het binnenland van Suriname
Janine Schuuden en DJ Kaba reizen in De vrouwen van Saramacca naar Suriname om de levens van haar voorouders te achterhalen. De zoektocht begint bij haar oma en leidt naar het binnenland, waar ze verhalen over haar voormoeders vindt.
Excuses, maar geen punt
Adriaan van Dis en Simon Dikker Hupkes bespreken de Nederlandse excuses aan de Molukse gemeenschap, 75 jaar na de komst van de KNIL-militairen. Via het boek Kapal 7 gaat het ook over de muiterij op de Zeven Provinciën in 1933, die eindigde met een bom die 16 Indonesische en 3 Nederlandse matrozen doodde. Indonesische matrozen verdienden 1,55 gulden per dag, Nederlandse 4,81. In Laat excuses aan Molukkers een komma zijn noemt Van Dis die excuses een komma: een stap, maar er moeten concrete maatregelen volgen.
Nederland als weldoener, West-Papua als wingewest
Julia Jouwen en Astrid Cornelissen ontrafelen hoe Nederland zich tegenover West-Papua voordeed als weldoener, terwijl de regio onder koloniaal en postkoloniaal bewind werd leeggehaald voor grondstoffen en politiek gemanipuleerd. Ze zoeken antwoorden bij de VN, de Nederlandse overheid en internationale bedrijven, en laten horen hoe die doorwerking vandaag nog voelbaar is.
De witte hel van Bonaire als prentenboek
Prentenboekenmaakster Nancy Bosmans vertelt in De Grote Vriendelijke Podcast hoe ze het slavernijverleden invoelbaar maakt voor kinderen vanaf zes jaar. In haar boek Zachter dan zout haalt ze de vergeten geschiedenis van de zoutwinning op Bonaire aan, waar slaafgemaakten onder erbarmelijke omstandigheden werkten in wat de 'witte hel' werd genoemd. De dreiging vertaalt ze volgens haar in zachte beelden, zoals een donkere wolk.
Koloniale rijkdom vormde Park Sonsbeek
Ashwin Drost en Elze Rootjes vertellen in Slavernijverleden van Sonsbeek: de keerzijde van de landgoederen hoe Park Sonsbeek werd betaald met rijkdom uit Batavia en slavernijplantages. Het landgoed kwam deels in handen van Elisabeth Hope, erfgename van bankiersfamilie Hope & Co, die investeerde in plantages in Zuid-Amerika en het Caribisch gebied. De laatste gouverneur-generaal van de VOC kocht het lage deel voor 96.000 gulden en liet er een 'Chinees pontje' overtrekken door Chinese bedienden. Sinds 2021 herdenkt Arnhem er jaarlijks Keti Koti, bewust vanwege die zichtbare link.
