Geschiedenis
Hoe de VOC in Azië een taal en wetenschap achterliet
In deze aflevering duiken we in de invloed van de VOC in Azië, met bijzondere aandacht voor Japan waar het eiland Deshima een venster op de westerse wetenschap vormde. Ontdek hoe de Hollandse aanwezigheid leidde tot de opkomst van de rangaku, en hoe woorden als 'kakhuis' en 'boekhouden' hun weg vonden naar verre talen.
Het Spoor Terug - De Loffelijcke Compagnie 8: Holland in Azië
Opvallend
- In Japan was Nederlands eeuwenlang de enige toegang tot westerse wetenschap, en zelfs de onderhandelingen rond de opening van Japan in 1853 werden in het Nederlands gevoerd.
- De Nederlandse invloed op het Japans blijft zichtbaar in leenwoorden als ‘supojta’ (spuit) en ‘biru’ (bier), die nog dagelijks worden gebruikt.
- Op het eiland Dejima hoefden de Nederlandse VOC-dienaren geen belasting te betalen, maar ze leefden als ‘luxe gevangenen’ en mochten het eiland niet zonder toestemming verlaten.
- In Japan werd het biljarten voor het eerst geïntroduceerd door Nederlanders; de eerste biljarttafel op Japanse bodem stond in de VOC-factorij op Dejima en werd gedemonstreerd door Nederlandse kapiteins.
- De dagregisters van Dejima bevatten unieke wetenschappelijke data over klimaat en seismologie, en vormden eeuwenlang dé bron voor kennis over de Japanse natuurverschijnselen.