Geschiedenis

Habsburgse reactie op de beeldenstorm: schrik, straf en een nieuwe koers

In deze aflevering staat de reactie van de Habsburgers op de beeldenstorm van 1566 centraal. Landvoogdes Margareta van Parma probeert met een streng plakkaat de orde te herstellen, terwijl koning Filip II in Madrid ziek van schrik twee weken het bed houdt. Uiteindelijk stuurt hij de hertog van Alva op strafexpeditie naar de Nederlanden, met een ijzeren terreur en de Raad van Beroerten tot gevolg.

Beeldenstormen. Over kunst en geweld · 13 juli 2016 · 21 minuten

3. De beeldenstorm van 1566. De reactie van de Habsburgers.

Opvallend

  • Het plakkaat van Margareta van Parma van 25 augustus 1566 verklaarde elke beeldenbreker vogelvrij, waardoor elke burger hem straffeloos mocht doden.
  • Bij het nieuws van de beeldenstorm werd Filips II op slag ziek en bleef twee weken in bed, waardoor alle beraadslagingen in Madrid stillagen.
  • Pas een jaar na de beeldenstorm stuurde Filips II de hertog van Alva; tot die tijd regeerde zijn halfzus Margareta van Parma, een bastaarddochter van Karel V.
  • De Raad van Beroerten onder Alva arresteerde bijna 9.000 mensen, veroordeelde meer dan 1.000 ter dood en verbande meer dan 10.000.
  • Alva, de ijzeren hertog, voerde zijn opdracht met discipline uit, maar had eigenlijk geen zin: hij was 60 en wilde met pensioen.