Muziek
De wapens van de kritiek: hoe 19e-eeuwse muziekjournalisten de maatschappij vormgaven
Ontdek in deze aflevering hoe 19e-eeuwse muziekjournalisten veel meer deden dan concerten recenseren. Joanna Van der Heyden onthult hoe zij via hun kritieken het maatschappelijke debat beïnvloedden en de liberale burgerij vormden. Een verrassende kijk op de 'wapens van de kritiek' en de rol van de pers in de 19e eeuw.
Nottebohmlezing Joanna Van der Heyden - Les armes de la critique
Opvallend
- In de 19e eeuw werden muziekjournalisten in België niet rijk van hun werk en moesten ze soms genoegen nemen met een gratis toegangskaartje voor een voorstelling om er een recensie over te schrijven.
- François-Joseph Fétis, de eerste directeur van het Brusselse conservatorium, redigeerde tussen 1827 en 1833 volledig alleen het invloedrijke muziektijdschrift 'Revue musicale' en gold als een gezaghebbend criticus.
- Muziektijdschriften publiceerden in 1850 als eerste buiten Duitsland Richard Wagners antisemitische pamflet 'Das Judenthum in der Musik', vermoedelijk door een persoonlijke vriendschap tussen de republikeinse redacteur Félix de Lace en Wagner.
- Rond 1852 telde Sint-Joost-ten-Node alleen al bijna 400 pianoleraren, een gevolg van de 'pianomanie' die leidde tot felle concurrentie en onmogelijke inkomsten voor velen.
- In 1880, bij de 50-jarige viering van België, gingen orkestmuzikanten voor het eerst collectief onderhandelen over hun honorarium, wat een teken was van groeiende mondigheid na jarenlange verwaarlozing.