Geschiedenis
Smokkel en spionage in de grensstreek tijdens de Eerste Wereldoorlog
In deze aflevering wordt het waargebeurde verhaal verteld van Harry Dürlo, een jonge smokkelaar uit Essen die tijdens de Eerste Wereldoorlog niet alleen goederen, maar ook vluchtelingen, brieven en militaire inlichtingen over de grens bracht. Hij trotseerde daarbij zowel Duitse als Nederlandse grenswachters, die met scherp schoten, en betaalde uiteindelijk de hoogste prijs voor zijn daden. De aflevering onthult hoe hij werd verraden, gevangen en op gruwelijke wijze om het leven werd gebracht door een Duitse spionnenjager.
15. Op gevaar van eigen leven
Opvallend
- Smokkelaar Harry Durlo kreeg de bijnaam 'het kieken' omdat hij zichtbaar genoot van de risico's die hij nam tijdens zijn grensoverschrijdende activiteiten.
- De Duitse spionnenvanger Jan Anton Profietlich zette drie Nederlandse deserteurs in om Durlo op Nederlands grondgebied te ontvoeren, een flagrante schending van de Nederlandse neutraliteit.
- Durlo werd op 13 juni 1918 bewusteloos geslagen en over de grens gesleurd, waarna de Duitse autoriteiten een schijnreconstructie organiseerden om zijn aanhouding te legitimeren.
- Tijdens de terugrit na de reconstructie werd de aan handen en voeten gebonden Durlo in de auto doodgeschoten, officieel vanwege een ontsnappingspoging, wat door getuigen werd betwijfeld.
- Na de oorlog werd Jan Anton Profietlich veroordeeld voor de moord met voorbedachten rade op Harry Durlo, maar Durlo's grafsteen vermeldt nog altijd de foutieve sterfdatum 29 juni 1918.