Smokkelaars en de doden draad: verhalen van de grens in de Eerste Wereldoorlog

Tijdens de Eerste Wereldoorlog smokkelt de jonge Henri Durlo goederen en informatie over de grens tussen België en Nederland, tot hij wordt opgejaagd door Duitse grenswachters. Zijn roekeloze gedrag en groeiende smokkelorganisatie maken hem tot een doelwit, terwijl de dodelijke 'dodendraad' het smokkelen nog gevaarlijker maakt. Het verhaal volgt Henri's cat-en-muisspel met de autoriteiten, dat uiteindelijk uitmondt in een fatale confrontatie bij de beruchte 'strontpaal'.

Over de Meet · 16 mei 2026 · 39 minuten

14. De strontpaal

Opvallend

  • De Duitse grensbewaking mocht in 1918 slechts tot het midden van de grensstraat komen; smokkelaars als Henri Durlo konden hen straffeloos uitlachen aan de Nederlandse kant.
  • Smokkelaar Geert Schrauwen, alias 'het Klaverenvrouwke', vermomde zich als vrouw, priester of non om bij klaarlichte dag de grens over te steken.
  • Duitse soldaten in Kalmthout veroorzaakten in 1915 kortsluiting in de dodendraad door er hete stukken ijzer tegenaan te gooien, wat de bezetter tot een boze brief dwong.
  • Aan de strontpaal op de grens bij Essen werd in mei 1916 smokkelaar Geert Schrauwen doodgeschoten door een Nederlandse soldaat, waarna zijn lijk over de meet naar België werd gesleept.
  • Tijdens de Eerste Wereldoorlog ontstonden er smokkelverenigingen langs de Belgisch-Nederlandse grens, waarbij leden premie betaalden om elkaars families te onderhouden bij arrestatie.