Populaire wetenschap
Beriberi en polio: de strijd tegen twee gevreesde ziektes
In deze aflevering ontdekken we hoe twee mysterieuze ziektes, beriberi en polio, werden overwonnen. We volgen de Nederlandse arts Christiaan Eijkman, die per toeval ontdekte dat witte rijst beriberi veroorzaakt, en de strijd tegen polio, die leidde tot de ijzeren long en levensreddende vaccins. Een verhaal over onverwachte doorbraken en de kracht van wetenschap.
Pioniers van de Wetenschap #57 - Beriberi en polio
Opvallend
- De Nederlandse arts Christiaan Eijkman ontdekte dat kippen die gepelde witte rijst kregen beriberi ontwikkelden, maar herstelden op ongepelde rijst.
- De ontdekking dat vitamine B1 beriberi voorkomt, werd in het Nederlands gepubliceerd en bleef daardoor 25 jaar onder de radar van de internationale wetenschap.
- In gevangenissen op Java waar bruine rijst werd geserveerd, leed minder dan 1 op 10.000 gevangenen aan beriberi, tegenover 1 op 39 bij witte rijst.
- De ijzeren long, een machine die door drukveranderingen de ademhaling overnam, werd in 1928 voor het eerst op een poliopatiënt gebruikt en werd een standaardbehandeling.
- Dankzij de poliovaccins van Jonas Salk en Albert Sabin daalde het aantal gevallen in de VS van 35.000 in 1953 naar 161 in 1961.