Ondertussen in de kosmos

Een aflevering met een persoonlijke aanleiding van presentator Tonie Mudde deze keer. Als iemand in Nederland een hartaanval krijgt, komen na het bellen van 112 vaak razendsnel uit alle hoeken mensen aanrennen om te helpen. Regelmatig zijn dit doodgewone buurtbewoners zonder medische opleiding, die alleen een reanimatiecursus hebben gevolgd.Ze zijn aangesloten bij HartslagNu, een app die alarm slaat als iemand in je buurt gereanimeerd moet worden. Tonie sloot zich ook aan en werd tot zijn verbazing in korte tijd al meerdere keren opgeroepen. Wie heeft dit ooit bedacht, vroeg hij zich af? Hoe goed werkt het? Wat maken de burgerhulpverleners allemaal mee? Presentatie: Anna van den BreemerRedactie: Pleuntje Valkhoff Montage: Lorenzo de LeeuwEindredactie: Julia van Alem See omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering onderzoekt Tonie Mudde of liefde op het eerste gezicht echt bestaat. Wetenschappers laten zien dat aantrekkingskracht niet vaststaat, maar verandert naarmate je iemand beter leert kennen. Ook blijkt dat mannen vaak eerder verliefd zijn dan vrouwen, en dat onze voorkeuren meebewegen met de omstandigheden.

• Liefde op het eerste gezicht bestaat niet volgens wetenschappers; aantrekkingskracht wel, maar echte liefde vereist vertrouwen en nabijheid.
• Twee derde van de relaties begint met een vriendschap, gemiddeld na twee jaar elkaar kennen, niet tussen vreemden.

Waarom lachen mensen en hoe is dat ontstaan? Bioloog Marlies Oostland kreeg muizen aan het lachen door ze te kietelen, en evolutionair psycholoog Adriano Lameira ontdekte dat het ritme van lachen verschilt per mensapensoort. Presentator Tonie Mudde duikt in de evolutie van lachen, van spelende honden tot de kunst van het menselijk gegiechel.

• Marlies Oostland ontdekte dat muizen lachen als je ze kietelt, een primeur in de wetenschap.
• Dieren zoals honden en apen gebruiken lachen als signaal tijdens spel, om aan te geven dat het leuk is.

24 augustus 2026 · 31 minuten

Wetenschappers op Lowlands: de zoektocht naar een langer leven

Tonie Mudde gaat in gesprek met wetenschapsjournalisten Martin Koelemans en George van Hall over de nieuwste manieren om veroudering af te remmen. Van caloriebeperking tot medicijnen zoals rapamycine en metformine, en experimenten met senolytische cellen die oude cellen laten verdwijnen. Maar hoe dicht zijn we bij echt eeuwig leven, en willen we dat wel?

• Calorische restrictie bij proefdieren verlengt de levensduur met 20 tot 40 procent, maar vereist een leven lang extreem weinig eten en constante honger.
• Het medicijn rapamycine verlengt het leven van muizen aanzienlijk door cellen schoon te maken, maar heeft als bijwerking dat gebruikers maandenlang doodziek zijn.

Tonie Mudde en Ronald Welthuysen bespreken of het meten van slaap, stress en stappen met een wearable wel zo zinvol is. Ze duiken in onderzoek dat laat zien dat de apparaten vaak onnauwkeurig zijn en zelfs kunnen leiden tot slaapangst. Luister naar deze aflevering om te ontdekken of je je horloge beter af kunt doen.

• Het fenomeen orthosomnie beschrijft hoe mensen obsessief hun slaap meten met wearables en er juist slechter door gaan slapen.
• Wetenschappelijke slaaptrackers geven 30% van de tijd toe geen data te hebben, maar commerciële wearables vullen die gaten met verzonnen algoritmes.