Maatschappij & Reflectie

Hoe snel oordelen we over anderen en wat kun je ertegen doen

Tonie Mudde onderzoekt waarom we in een fractie van een seconde een oordeel over iemand vellen en waarom dat vaak niet meer verandert. Samen met Anna van de Bremer bespreekt ze hoe snel oordelen zowel een evolutionair voordeel als een bron van polarisatie kan zijn. Ook hoor je hoe je discussies kunt voeren zonder meteen in de aanval te gaan.

Ondertussen in de kosmos · 27 april 2026 · 30 minuten

Oordeel toch niet zo snel!

Opvallend

  • Mensen vormen een eerste oordeel over iemand al binnen 100 milliseconden, even snel als een oogwenk.
  • Zelfs met een minuut bedenktijd verandert dat eerste oordeel niet, alleen de zekerheid erover neemt toe.
  • Driekwart van de Nederlanders vindt dat meningsverschillen over maatschappelijke onderwerpen groter worden, vooral door de verharde toon.
  • Onderzoek toont dat mensen in discussies vooral horen wat in hun eigen wereldbeeld past, waardoor ze zelden van mening veranderen.
  • Filosoof Lammert Kamphuis adviseert om bij heftige discussies je af te vragen of de ander voor 1 procent gelijk zou kunnen hebben.